Tarihin bazı anları vardır, sayfalarda değil, kazanlarda yazılır. Aşure Günü işte böyle bir gün. O yalnızca bir tatlı değil; ortak dua, ortak matem, ortak değerlerde buluşma çağrısıdır. Farklılıkları aynı potada eriten, paylaşmanın ve birlikte yaşamanın ne anlama geldiğini hatırlatan kadim bir mirastır.
Hz. Nuh’tan Günümüze: Bir Gemiden Kalan Miras
Rivayete göre tufan sona erdiğinde, Hz. Nuh’un Gemisi Cudi Dağı’na oturur. Gemide kalan son malzemeler bir kazanda toplanır: Buğday, mercimek, kuru meyve, nohut, fasulye… Hepsi farklıdır ama aynı suyun içinde birlikte kaynar.
İşte bu tarif, aşurenin doğuşuna işaret eder. O günden bugüne, aşure yalnızca karın doyuran değil, birlik ve dayanışmayı hatırlatan bir ortak değer olmuştur.
Hatay’da Aşure: Kazanlarda Barış, Gönüllerde Hoşgörü
Hatay, yalnızca sınırlarıyla değil, inançlar ve kimlikler arasında kurduğu köprülerle dikkat çeken bir memlekettir. Ezanın çanla yan yana yükseldiği, oruçla oruç açmanın aynı sofrada birleştiği bu coğrafyada Aşure Günü’nün anlamı çok daha derindir.
Sünnisi, Alevisi, Hristiyanı, Arap’ı, Türkmen’i… Herkesin kazanı kaynar. Herkesin duası, matemi ve paylaşımı aynı potada erir. Çünkü aşure burada sadece mideye değil, kalbe ve hafızaya da iyi gelir.
Turunçlu’da Aşure: Bir Kültürün Beşiğinde
Hatay’ın Erzin ilçesine bağlı, Adana sınırındaki Turunçlu köyünde, Aşure Günü yalnızca dini bir ritüel değil, bir kültür festivali olarak yaşanıyor.
Bu yıl beşincisi düzenlenen Aşure Günü etkinlikleri, köyde yaşayan Giritli göçmenlerin öncülüğünde geniş katılımla gerçekleşti.
Etkinliklerde:
- Aşure’nin tarihi ve anlamını anlatan sunumlar,
- Köyün yaşlı kadınları tarafından söylenen Girit dilindeki ağıtlar,
- Ve en önemlisi köy meydanında, ortak kazanda kaynayan aşure ikramı yer aldı.
Bu etkinlik, sadece köy halkı ile sınırlı kalmadı; civar il ve ilçelerden gelen çok sayıda vatandaş, bu birlik gününe tanıklık etti.
Turunçlu’da pişen aşure, sadece bir tatlı değil, birleştirici bir ses oldu. Diller farklıydı, tarifler değişikti, ama niyet birdi:
“Farklılıklarımızla aynı kazanda kaynaşabiliyoruz.”
Son Söz: Aşure Ortak Tavırdır
Aşure kazanı, içine ne koyarsan onun tadını verir. Ama en kıymetlisi, içine samimiyet, dua ve paylaşma iradesi koyabilmektir.
Hatay’ın, Turunçlu’nun, bu küçük ama çok sesli köyün bize anlattığı şey açık:
Aşure, sadece geçmişi değil, ortak geleceğimizi de pişirir.
Turunçlu’daki aşure geleneği, Hatay ve belki de tüm Ortadoğu için küçük bir model olabilir:
Küçük kazanlarda büyük barışlar kaynatabiliriz.